මාගේ උත්සහය එක් සිතක් හෝ තථාගතයන් වහන්සේ දේශනා කළ සඳහම් සිසිලෙන් සුවපත් කිරීමටයී
ධර්මය අවබෝධ කරගැනීමේ කැමැත්ත අපි ලඟ තියෙන්ට ඕනැ. ධර්මාවබෝධ කිරීමේ කැමැත්ත නැත්නම් අපේ හිත පිරිසිදු කරගන්ට අපිට කැමැත්තක් ඇතිවෙන්නෙ නෑ. එතකොට හිතේ තියෙන අපිරිසිදු දේවල් ම වැඩි වෙලා යන ආකාරයට කටයුතු කරනව. යමෙක් තුළ ධර්මාවබෝධය පිණිස උවමනාව නැත්නම් කැමැත්ත නැත්නම්, එයාට ධර්මාවබෝධය පිණිස උපකාර ලැබෙනකොට ඒ උපකාර සතුටු සිතින් පිළිගන්නවද? පිළිගන්නෙ නෑ. ධර්මාවබෝධය පිණිස කැමැත්ත…
සතර අපාය කියන වචනය ඇසෙනවිට, එහි තත්ත්වය විඳින දුක අසන විෂ මනුෂ්යයා තුළ හටහන්නේ බියක්, තැතිගැනීමක්. මේ තැතිගැනීම, බිය නිසාම සමහරු සතර අපාය කියන වචනය තම මතක කෝෂයෙන් අයින් කර දමනවා. එය තහනම් වචනයක් හැටියට. ඇස් වලට පෙනි පෙනී තිරිසන් ලෝකයේ සත්වයෝ දුක් විඳිනවා දකිනකොටත්, මනුෂ්යයෝ සිතනවා, අපි තිරිසන් ලෝකයේ උපත නොලබනවා කියලා. මනුෂ්යයාට එහෙම…
පසුගිය කාලවකවානුවල වැඩසිටිය ගෞරවණීය ස්වාමීන් වහන්සේලාත් වර්තමානයේ වැඩසිටින ගෞවරණීය ස්වාමීන් වහන්සේලාත් විසින් කරගෙන ගිය ධර්මදේශණාමය, බෝධිවන්දනාමය පිංකම් හරහා අතිවිශාල තරුණ පිරිසක් ධර්ම මාර්ගයේ පෙරට එනවා පිංවතුන්ලා දකින්න ඇති. එම තරුණ පිරිස දිහා දැක්කහම වර්තමානයේ පැවිදිභාවයට පත්වී උතුම් ජීවිත ගතකරන තරුණ ස්වාමීන් වහන්සේලා දැක්කහම සද්ධර්මයට සමාජය තුළ මොනතරම් දෙයක් කරගන්න පුළුවන්ද කියලා සිතෙනවා, තරුණ පිංවතුන්ලාට. නමුත්…
බරණැස් නුවර තරුණයෙක් දිනපතා බුදුරදුන්ගෙන් බණ ඇසීමට පුරුදුව සිටියා. එහෙත් කාලයක් තිස්සේ බණ ඇසුවත් ඔහුට සිදු වු සෙතක් නැහැ. එක් දිනක් ඔහු උදේම අනිත් අය බණ ඇසිමට පැමිණිමට පෙර පැමිණ බුදු හාමුදුරුවන් සමඟ කළ සාකච්ඡාවකුයි මේ, “භාග්යවත් වූ බුදුරජාණන් වහන්ස අප බොහෝ දෙනෙක් ඔබ වහන්සේගෙන් බණ ඇසීමට පැමිණේ. එයින් කීප දෙනෙක් ඉක්මනින් සෝවාන්, සකෘදාගාමී, අනාගාමි…
අපගේ ශාස්තෘ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ කරුණා සාගරයකි. ප්රඥා සාගරයකි. ගුණ සාගරයකි. උන්වහන්සේගේ බුදුගුණ අසීමිත යි. එක් බුදුරජාණන් වහන්සේ නමක් පිළිබඳව තවත් බුදුරජාණන් වහන්සේ නමක් විසින් උන්වහන්සේලාගේ ගුණ කල්පයක් පුරාවට වදාළත් කල්පය අවසන් වුවත් බුදුගුණ කියා අවසන් කළ නොහැකි බව ධර්මයේ සඳහන් වෙනවා. මහ සාගරයට වඩා විශාල, අනන්ත අප්රමාණ ගුණ සමුදායකින් යුතු භාග්යවතුන් වහන්සේ වන්දනා කිරීම…
අවබෝධ නොවී පැවති දහම් කරුණු අවබෝධ වන්නට වෙයි. රාග, ද්වේශ, මෝහාදී ක්ලේශ ධර්ම තුනී වී ටිකෙන් ටික පහව යයි. සෝවන්, සකෘදාගාමි, අනාගාමී, අරහත් ඵලයන්ට පමුණුවයි. සියළු ක්ලේශ සන්සිදී විද්යාව පහළ වී යථා භූත දර්ශනය පහළ වෙයි. දිව්ය මනුෂ්ය සුගති ලෝක සැප ලැබීමට හේතු වේ. සතර අපායට පත් නොවේ. නිතර සෝමනස්ස සහගත සිතකින් යුතුව දිවි ගෙවීම….
පංච උපාදානස්කන්ධ ක්රියාවලියට අදාළව පිංවත් ඔබ ඇසෙන් රූපයක් දකිනවා, කනෙන් ශබ්දයක් අසනවා, දිවගට රසයක් දැනෙනවා, දැක්ක දෙයට, ඇසුණු දෙයට, දැනුණු දෙයට ඔබ ඇලෙනවා ගැටෙනවා උපේක්ෂා සහගත වෙනවා. ඇලුණු ගැටුණු උපේක්ෂා සහගත වු දෙය ඔබ හඳුනාගන්නවා. හඳුනාගන්නා වූ දෙය ගැන ඔබ සිතනවා. සිතනවා කියල කියන්නේ සංස්කාර සකස් වෙනවා. සංඥාව හේතුවෙන් සංස්කාර සකස් වෙනවා. ‘සංඥා නිරෝධා සංස්කාර…
මිනිසත් බව හෙවත් මනුෂ්ය ස්කන්ධ පඤ්චකය ද දාන ශීලාදි පින්වලින් ම ලැබිය යුත්තකි. නිකම් ම ලැබෙන දෙයක් නො වේ. පින් කොට උපදවා ගත යුතු බව ලබා ගත යුතු බව මනුෂ්ය ස්කන්ධ පඤ්චකයේ සංඛත ස්වභාවයයි. ඒ මනුෂ්ය ස්කන්ධ පඤ්චකය මඳ පිනකිනුදු ලැබිය හැකි බැවින් ලබා ගැනීම පිළිබඳ සංස්කාර දුඃඛය, දිව්ය බ්රහ්ම ස්කන්ධ සම්බන්ධයෙන් වන සංස්කාර දුඃඛය…
දීර්ඝ අබුද්ධෝත්පාද කාලයක් පසුකොට බුද්ධරත්නය, ධම්මරත්නය, ලොව පහළවීමෙන් අනතුරුවයි, උතුම් සංඝරත්නය පහළවීම සිද්ධ වන්නේ. ගෞතම සම්මා සම්බුද්ධ ශාසනයේ අතීත පාරමී පුරාගෙන පැමිණි, ප්රථම ආර්ය ශ්රාවකයා වන්නේ කොණ්ඩඤ්ඤ මහරහතන් වහන්සේයි. ප්රථම ආර්ය ශ්රාවකයා, මුලින්ම උතුම් ධර්මයේ ඇස, සෝවාන් ඵලය අවබෝධ කොටගත් මොහොතේ, සමස්ත දිව්ය, බ්රහ්ම තලවල දෙව්බඹුන්, සද්ධර්මයේ ඇස පහළ වුණාය කියලා සාධුකාර දුන්නා. සම්මා සම්බුද්ධ…
මනුෂ්ය දිව්ය බ්රහ්ම සංඛ්යාත ලෞකික සම්පත් පිණිස කරන කුසල් ය. රහත් බව පසේ බුදුබව ලොවුතුරා බුදු බව යන තුන්තරා බෝධිය පිණිස කරන කුසල් ය කියා කුසල් දෙවර්ගයකි. එයින් ලෞකික සම්පත් පිණිස කරන කුසල්වලින් සසර දික්වේ. බෝධිත්රය පිණිස කරන කුසල්වලින් නිවනට පමුණුවනු ලැබේ. බෝධිත්රය සඳහා කරන කුසල් පාරමිතා නම් වේ. පාරමිතා දසයෙකි. සිල් සමාදන් වන දිනයේ…