මාගේ උත්සහය එක් සිතක් හෝ තථාගතයන් වහන්සේ දේශනා කළ සඳහම් සිසිලෙන් සුවපත් කිරීමටයී
තුන් ලොවම එළිය කරන්නා වූ ශ්රේෂ්ඨතම හිරු මඬල නම් වූ අපගේ සර්වඥ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ මෙයින් සාරාසංඛ්ය කල්ප ලක්ෂයකට මත්තෙහි දඹදිව අමරාවතී නම් නුවර උභය කුල පාරිශුද්ධව බමුණු මහසාල් කුලයෙහි ‘සුමේධ’ නමින් උපත ලැබීය. එතුමන් මහත් ධනයකට හිමිකම් ඇති හෙයින් දර්ශනීය පොකුණු ආදියෙන් සමන්විත වූ ප්රාසාදයක කල් ගෙවීය. අන්ය කර්මාන්තයක් නොකොට බමුණු ශිල්පයම හැදෑරූ එතුමන්…
පැවදිව සිටිය ද නෛෂ්ක්රම්යාධ්යාශය නැති කාමය ම ගරු කරන කාමාධ්යාශය ඇති පුද්ගලයෝ පැවිද්දන් අතර ද ඇත්තාහ. තථාගතයන් වහන්සේ ඔවුන් හඳුනාගන්නාහ. රූපනන්දා භික්ෂුණිය එබඳු තැනත්තියකි. ඇය පැවිදිවූයේ ඥාතීන් පැවිදි වූ නිසා ය.ඕ “මාගේ වැඩිමහලු සහෝදරයා පැවිදි ව ලොව්තුරා බුදු විය.ඔහුගේ පුත් රහල් කුමරු පැවිදි විය .මාගේ සැමියා ද පැවිදි විය.මව ද පැවිදි විය.මෙතෙක් දෙනා පැවිදි වූ…
‘රට තුළ නැවතත් කාලගුණික, දේශගුණික කිපීමක් සිදු වන බවට බියක් පැතිරී යනවා’ය කියලා දායක මහත්තයෙක් මතක් කළා. සත්වයන් රැස් කොට ගන්නා අකුසල් සංස්කාරයක් හේතුවෙන් ඒවායේ විපාකයන්ට අදාළව ලෝකය කිපෙනවා, කැඩෙනවා, බිඳෙනවා, විසිරෙනවා කියලා බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කරනවා. බුදුරජාණන්වහන්සේ දේශනා කරනවා, ලෝකය කියන්නේ ඔබමය කියලා. ලෝකය යනු ධර්මානුකූලව ඔබම වූ කල, ලෝකය තුළ සිදුවන බියවීම, කිපීම්,…
අම්මලා තාත්තලා දරුවන් ගැන” වත්පොහොසත්කම් ගැන” ව්යාපාර” රැකියා” දේපළ ගැන සිත සිතා මනෝසංචේතනා ආහාරයන්ගෙන් මනස පුරවා ගන්නවා. ජීවිතය තෘප්තිමත්කොට ගන්නවා. කබලීක ආහාරවල කාය සංස්කාර ශක්තියෙන්” ඵස්ස ආහාර සකස්කොට ගන්නවා. ඵස්ස ආහාරයෙන් මනෝසංචේතනා ආහාර සකස්කොට ගන්නවා. මනෝසංචේතනා ආහාර තුළින් විඤ්ඤාණ ආහාරයත් සකස්කොට ගන්නවා.පුතාව දැකලා” පුතා ගැන සිතලා” පුතා ගැන විශේෂ දැනීම් ඇතිකොට ගන්නවා. පුතා උසස් පෙළට…
බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කරනවා, පින කියන්නේ සැපයට කියන තවත් නමක්ය කියලා. යම් පිංවතෙක් සැපයෙන් නම් ජීවත් වෙන්නේ ඒ පින නිසාමයි. ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයේ සැබෑම සම්මා පින අයිතිවන්නේ, උතුම් සම්මා දිට්ඨියේ පටන් සම්මා ආජීවෝ දක්වා, මාර්ග අංග පහකින් පෝෂණය වූ සම්මා වායාමයන්ටයි. සැබෑම අර්ථවත් සම්මා වායාමයන් තුළ, ලෞකික ප්රඥාවත්, ආජීව අට්ඨමක ශීලයේ ශක්තියත් හොඳින්ම මුහුවෙලා තිබෙන්නට…
බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනාකොට වදාළ, කුසල් සංස්කාරයන්ට අදාළ ධර්මයන් නොදන්නා නිසාම, මිථ්යාදෘෂ්ටිය පෝෂණය කරමින්, කර්මය කර්මඵල විශ්වාසයන්ට පහරදෙමින්, දානයේ ශීලයේ ආනිසංශ කෙරෙහි විශ්වාසයෙන් බැහැරවෙමින්, තෙරුවන්ට ගරු නොකරන, සද්ධර්මයක් ශ්රවණය නොකරන, පන්සලකට ආරණ්යයකට නොයන, සම්මා සම්බුද්ධ ශාසනයේ වටිනාකම ගැන දශමයක්වත් නොදන්නා පිංවතුන්, මිථ්යාදෘෂ්ටියේ ඵලයන්, ධනාත්මක වටිනාකම් හැටියට සමාජගත කිරීමේ මාරපාක්ෂික ක්රියාදාමයන්, පිංවත් ඔබ විසින් නුවණින් හඳුනාගැනීම, ඔබේ…
මා විසින් මෙසේ අසනලදී. එක් කලෙක භාග්යවතුන් වහන්සේ මගධරට අන්ධකවින්ද ගම වැඩවසනසේක. එකල වනාහි භාග්යවතුන් වහන්සේ ඝනාන්ධකාරයෙන් අඳුරුවූ රාත්රියෙක එළිමහනෙහි හුන්සේක. වැස්සද පොද එක දෙක වැටුනේය. ඉක්බිති සහම්පති බ්රහ්මයා මධ්යම රාත්රිය ඉක්මුණුකල බබළන ශරීර වර්ණ ඇත්තේ සියලු අන්ධකවින්ද ගම බබුළුවා භාග්යවතුන් වහන්සේ යම් තැනෙකද එතැනට පැමිණියේය. පැමිණ, භාග්යවතුන් වහන්සේ වැඳ එකත්පසෙක සිටියේය. එකත්පසෙක සිටි සහම්පති…
මීළඟට සබ්භාසව සූත්රයට අදාළව බුදුරජාණන්වහන්සේ දේශනා කරනවා ප්රත්යාවේක්ෂාවෙන් ප්රහීනය කළ යුතු ආශ්රවයන් කියලා. කුමක්ද ඔබ ප්රත්යාවේක්ෂා කරන්නේ. ඔබ ගන්නා වූ ආහාරය, ඇඳුම් පැළඳුම්, ඖෂධ, නිවාස හෝ කුටිය. මේවා පරිහරණය කිරීමේදී සිහිනුවණින් පරිහරණය කරනවා. ආහාරයක්, ගිලන්පසක්, ඖෂධයක්, නිවාස පරිහරණය කිරීමේදී මේවා කෙරෙහි තෘෂ්ණාවක් ඇතිකොට ගතහොත්, ඒවා කෙරෙහි සුබ නිත්ය සංඥාවන් ඇතිකොට ගතහොත් ඔබ තුළ නැති ආශ්රවයන්…
පින්වත, පරිසරයේ තෙතමනය, අව්කාෂ්ටකයෙන් වියළී ගිය උණුසුම් පෙබරවාරියේ ආදරය ගැන කතා කරනවා හුඟාක් වැඩියි. පින්වත, වියළි කාෂ්ටක පරිසරය ආදරයට වඩා කැමැත්ත දක්වන්නේ රාගයට සහ ද්වේශයටයි. පින්වත, පරිසරයේ කාෂ්ටක වියළිභාවය යැයි කියන්නේ සතර මහා ධාතුවේ කුපිතභාවයක්. පරිසරයේ ආපෝ ධාතුව විපක්ෂයට දමලා, මේ දවස්වල තේජෝ ධාතුව රජ වෙලා. පින්වත, ආපෝ ධාතුව ගංවතුරෙන් ජනතාවට පහර දෙද්දී, තේජෝ ධාතුව…
චතුරාර්ය සත්යය ධර්මයන්ගේ මුල්ම ආර්ය සත්යය වන ජාති, ජරා, ව්යාධි, මරණ, දුක ආයෙමත් දෝරේගලා යන්නටම ජීවිතගතවෙලා තිබෙනවා. පිංවත් හැමෝම සොයන්නේ ආරක්ෂාව, ජීවත්වෙන්න, සැප විඳින්න, සුගතියට යන්න, දුක ඉදිරියේ අපි ආයෙමත් දුකටම හේතුවන, රූප, වේදනා, සංඥා, සංස්කාර, විඤ්ඤාණ, ධර්මයන්ගේ ආස්වාදයම සොයනවා. තෘෂ්ණාවේ පියා වන අවිද්යාවම ශක්තිමත් කරනවා. අපි අවිද්යාව නැමති ගොවි බිමේ, රසායනික පොහොර යොදලා වගාවන්…